Jump to content
SomekPoland

Prosty przedwzmacniacz gramofonowy MM

Recommended Posts

KrisNext ma oczywiście rację, 100nA przepłynie przez rezystor wejściowy 47kOhm. Tak to jest jak człowiek się wymądrza nad kotletem podczas przerwy w pracy. Pomyliłem się. 

Koledzy, w tej formie nic nie uradzimy. Myśle, że trzeba uściślić jaka specyfikacja nas interesuje i dookoła niej budować preamp, nie odwrotnie. Tak jak KrisNext i Przemak napisali prąd płynący przez wkładkę jest szkodliwy i nie ma co do tego wątpliwości, skoro wpływa na jej pracę (w jakimś stopniu nasycając układ magnetyczny). Pytanie czy dawanie komdensatora na wejściu nie będzie skórką za wyprawkę. To co mnie jeszcze bardziej zastanawia to gdzie jest granica sensu rozbudowywania tego prostego układu? 


Hał tu trol de trol?

Share this post


Link to post
Share on other sites
Posted (edited)

Moje przemyślenia są podobne, tzn. jeżeli zakładamy, że układ ma być prosty to ma być prosty.

Oczywiście warto zadać sobie pytanie w którym miejscu płacimy za prostotę, czy ew. ulepszenia są warte dodatkowej komplikacji układu, czy w danym przypadku nie będzie to overkill.

W mojej subiektywnej ocenie przy wyjściowym projekcie nie ma co za bardzo kombinować. Krytyczne miejsca gdzie można coś polepszyć niedużym kosztem jest zasilanie i topologia układu na płytce. Przepływem prądu przez cewkę wkładki raczej bym się nie przejmował ponieważ ten akurat opamp ma prąd rzędu 10-50nA.

Co do zasilania to PSSR jest na poziomie 70dB w najgorszym przypadku do 120dB w najlepszym więc LME49720 jest na jakieś szumy zasilania dość odporny.

Jedyne co zwróciło moją uwagę to niesymetria PSSR dla napięcia dodatniego i ujemnego rzędu 20-30dB na niekorzyść ujemnego. Gdyby ktoś chciał zaszaleć to mógłby dać dodatkową filtrację na napięcie ujemne.

Co do Ibias to układy można by wyselekcjonować pod tym kątem dając lepsze na pierwszy stopień a gorsze na drugi.

Edited by Jaro_747
  • Like 1

Jestem Europejczykiem.

We własnym kraju jestem rebeliantem.

Share this post


Link to post
Share on other sites
6 godzin temu, KrisNext napisał:

Jeśli wkłada produkuje 5mV na rezystorze wejściowyn 47k to znaczy że przez ten rezystor płynie ok 100nA a nie 4,5uA Ale jeśli świadom to ok 🙂 tak tylko o tym wspomiałem. Tak czy owak zostawienie miejsca na płytce nikomu nie zaczkodzi jak ktoś będzie chciał to wlutuje zworkę.

 

Wejścia wzmacniacza operacyjnego są wewnętznie polaryzowane pewnym prądem różnym dla różnych wzmacniaczy. Ten właśnie prąd rozpływa się również na wkładkę. 

Headroom to margines na przesterowanie. Przyjmuje się że wkłądaka gramofonowa daje ok 5mV ale nie jest to maksymalny pozim sygnału tylko standardowy okreslony przy pewnej częstotliwości. Literatura podeje że maksymalny poziom z wkładki może dochodzic nawet do 95mV a to oznacza że preamp musi przyjąć poziom max bez zniekształceń na wyjściu. Norma RIAA mówi że preamp powinien mieć wzmocnienie [email protected] Pasywny filtr jak w tym projekcie wprowadza tłumienie ok20dB @1kHz ale przy 20Hz tłumienie  to jest bardzo małe a to oznacza że jeśli pierwszy stopień ma 40dB wzmocnieia to przy 1kHz na wyjściu będziemy mieli sygnał o 20dB większy od wejściowego ale przy 20Hz o prawie 40dB wyższy. Przyjmując że sygnał wejściowy ma 5mV otrzymamy na wyjściu pierwszego stopnia odpowiednio 130mV @1kHz oraz [email protected] jeśli teraz dodamy drugi stopień o wzmocnieniu 20bB to otrzymamy na wyjściu [email protected] oraz 4,[email protected] (oba poziomy przy 5mV na wejściu)  a to oznacza że gdy sygnał z wkładki osiągnie wartość powyżej 12mV to wyjście zaczyna wchodzić w przester na niskich częstotliwościach. 

 

Share this post


Link to post
Share on other sites
3 godziny temu, SomekPoland napisał:

Pytanie czy dawanie komdensatora na wejściu nie będzie skórką za wyprawkę. To co mnie jeszcze bardziej zastanawia to gdzie jest granica sensu rozbudowywania tego prostego układu? 

Czego się obawiasz po zastosowaniu kondensatora ?

SomekPoland to twój projekt i ty decydujesz:)

Jeśli chodzi o dobre zasilanie to może pójść w stabilizatory analoga LT3045 LT3096 mają najmniejsze szumy z dostępnych na rynku. Z drugiej strony jeśli to mam być prosty peramp to może przesada. Ale z trzeciej strony jak coś robić to robić 🙂

Share this post


Link to post
Share on other sites

Kilka uwag w sprawie "headroom". Sprawa jest pierwszorzędna bo chodzi zniekształcenia. Zbudowałem trochę pre phono na krzemie i nigdy nie byłem w pełni zadowolony z brzmienia.  Kilka faktów. Zakładamy, że napięcie z wkładki przy 1kHz jest 5 mV.  Pierwszy stopień wzmocni tą częstotliwość  do poziomu ok. 150mV - 165mV. W przybliżeniu przy 20 kHz będzie ok. 50 mV.  Jeśli układ jest pasywny (np taki jak RJM) to stopień pierwszy wzmocni ten zakres  częstotliwości (20kHz) o ok. 33db czyli do poziomu ok 1,65 V. Na razie nie jest źle. Później na filtrze pasywnym następuje osłabienie ok. 40 db (100 razy). Teraz na wejściu  stopnia II mamy ok. 16,5 mV.  I znowu wzmocnienie ok. 33 dB i na wyjściu będzie  ok. 0,55 V rms. I w teorii wszystko gra. Ale tylko w teorii. Niestety (albo stety) były nagrywane w przeszłości  płyty winylowe gdzie producent sam zastrzegł, że poziom dynamiki nagrania jest wyższy np. 16 dB względem standardowego czyli ok. 6 razy. I jeśli teraz weźmiemy stopień pierwszy  o wzmocnieniu 33 db to już nie jest tak wesoło bo 6 x 1, 65V = 10Vrms czego już nie udźwignie proste pre  na opampach.  Stąd dałem sobie spokój z pre phnono na krzemie a szczególnie na operacyjnych. Jedynym uczciwym i prostym układem na krzemie był układ pre phono Kaneda na tranzystorach Fet i bipolarnych ale tam było zasilanie +34/-34 V oraz niektóre konstrukcje Tresholda (N.Pass), więc zapas dynamiki był konkretny. Nikt nie bierze też pod uwagę trzasków z płyty czyli impulsów o dość stromych zboczach, sporej amplitudzie i szerokości przeważnie do 200 ms. W układach o małym zapasie dynamiki są one obcinane do kształtu trapezu (prostokąta) i niestety modulują resztę treści dźwiękowej czyli jest to klasyczne TIM. Na razi tyle bo już jestem zmęczony.

Dobranoc

Share this post


Link to post
Share on other sites
9 minut temu, moltos napisał:

W przybliżeniu przy 20 kHz będzie ok. 50 mV

Tak by wynikało z krzywej RIAA, ale na szczęście nie słuchamy szumu białego, tylko bardziej różowego, więc dla 20kHz jest sporo mniej 😉


nagrywamy.com

Share this post


Link to post
Share on other sites

Wzmacnianie i tłumienie to klasyczny błąd nie powinno się tego tak robić ze względu na szumy. Na operacyjnych też można zrobić pre z odpowiednim zakresem headroomu. Można to uzyskać w układzie aktywnym jednostopniowym (korekcja w sprzężeniu zwrotnym) (drugi stopień o wzmocnieniu 1) 

Kiedyś w techniksie był pre riaa zasilany +136V... 

Share this post


Link to post
Share on other sites
4 minuty temu, przemak napisał:

Tak by wynikało z krzywej RIAA, ale na szczęście nie słuchamy szumu białego, tylko bardziej różowego, więc dla 20kHz jest sporo mniej 😉

Pewnie masz rację ale zapas dynamiki nawet w tym zakresie powinien być spory. Natomiast trzaski płyt, których niestety nie możemy się już pozbyć i ich wpływ na brzmienie to wg mnie  problem. Zawsze raziły mnie np. nienaturalnie brzmiące oklaski z sali koncertowej w przypadku pre phono  półprzewodnikowych. W lampowych brzmienie było bardziej zbliżone do rzeczywistości.

Share this post


Link to post
Share on other sites

Myślę, że przy nowoczesnych opampachdosyć łatwo poradzimy sobie z uzyskaniem niskich szumów. Co do headroomu to jaka wartość nas satysfakcjonuje? Hans Polak w swoim artykule zastosował układ symetryczny co dało mu 30 dB headroomu. Może to jest droga warta rozpatrzenia?


Hał tu trol de trol?

Share this post


Link to post
Share on other sites

masz jakiś link do tego artykułu ? albo jakiś schemat ?

Share this post


Link to post
Share on other sites

Chodzi o ten artykuł:

https://linearaudio.net/article-detail/2273

Jest on płatny, więc nie mogę udostępnić schematu. Omawia on m.in. headroom i szumy. Układ bazuje na parowanych AD797 (dla zniesienia prądu wejściowego, później jest pasywni aktywna korekcja RIAA i układ GIC dla filtra rumble. Całość jest symetryczna od wejscia do wyjścia.


Hał tu trol de trol?

Share this post


Link to post
Share on other sites

kupiłem ten artykuł bardzo ciekawy... czytam i analizuje:) fajnie poczytac coś mądrego

ja ze swojej strony polecam książkę "The sound of silence" tam jest prezentowane odmienne podejście tj. korekcja katywna.

 

Share this post


Link to post
Share on other sites
3 godziny temu, SomekPoland napisał:

Chodzi o ten artykuł:

https://linearaudio.net/article-detail/2273

Jest on płatny, więc nie mogę udostępnić schematu. Omawia on m.in. headroom i szumy. Układ bazuje na parowanych AD797 (dla zniesienia prądu wejściowego, później jest pasywni aktywna korekcja RIAA i układ GIC dla filtra rumble. Całość jest symetryczna od wejscia do wyjścia.

No to proste toto nie jest ;-). AD797 prądy wejściowe ma spore bo jest optymalizowany pod małe szumy dla źródeł o niskiej impedancji więc tranzystory wejściowe pracują ze sporym prądem.


Jestem Europejczykiem.

We własnym kraju jestem rebeliantem.

Share this post


Link to post
Share on other sites

no prosty to ten układ nie jest:) ale na pewno ciekawy 

Share this post


Link to post
Share on other sites
8 hours ago, KrisNext said:

kupiłem ten artykuł bardzo ciekawy... czytam i analizuje:) fajnie poczytac coś mądrego

Bardzo się cieszę że "siadło" 🙂

5 hours ago, Jaro_747 said:

No to proste toto nie jest ;-). AD797 prądy wejściowe ma spore bo jest optymalizowany pod małe szumy dla źródeł o niskiej impedancji więc tranzystory wejściowe pracują ze sporym prądem.

Tak, ale to układ dla MC, dla MM mamy więcej luzu. Niestety nie maiłem czasu w weekend żeby do tego usiąść (ani tym bardziej pojechać na Wolumen po części do przedwzmacniacza liniowego, który kończę). 

Tytułowy przedwzmacniacz pewnie na dniach dorysuje do końca z waszymi uwagami, ale może warto pomyśleć o forumowym preampie MM o niekonwencjonalnej budowie? 🙂 Bylibyście chętni coś takiego stworzyć?


Hał tu trol de trol?

Share this post


Link to post
Share on other sites

co masz na myśli mówiąc o  niekonwencjonalnej ?

Share this post


Link to post
Share on other sites

Szybki update: co powiecie o OPA1642 na wejściu? Pomijalny prąd wejściowy, niskie szumy (muszę policzyć ile będzie finalnie, ale podejrzewam, że jesteśmy nadal w bezpiecznej strefie).  


Hał tu trol de trol?

Share this post


Link to post
Share on other sites
11 godzin temu, SomekPoland napisał:

Szybki update: co powiecie o OPA1642 na wejściu? Pomijalny prąd wejściowy, niskie szumy (muszę policzyć ile będzie finalnie, ale podejrzewam, że jesteśmy nadal w bezpiecznej strefie).  

Rozumiem że bardzo ci zależy żeby nie stosować kondensatora na wejściu i dlatego szukasz wzmacniacza o minimalnym pradzie polaryzacji. OPA1642 faktycznie nie jest zły i myślę że by się sprawdził w tej aplikacji. Gdybyś jednak zaakceptował kondensator szeregowy na wejściu to bardzo dobrym kandydatem na wzmacniacz wejściowy jest LM4562 z biasem 10nA lub LM1611 z biasem 60nA Jeśli to ma byc prosty preamp dla wielu chętnych warto by przewidzieć że niektórzy z nich będa chcieli zastosować posiadane elementy albo bawic sie w żąglowanie wzmacniaczami a w takim wypadku ja bym zostawił miejsce na kondensator wejściowy tak na wszelki wypadek. Jak ktoś będzie chciał to go wstawi a jak nie to zrobi zworkę. 

Share this post


Link to post
Share on other sites

Kondensator wejściowy można wstawić między płytką, a gniazdem lub na dodatkowej płytce uniwersalnej. Miejsce na konda kosztuje, szczególnie jak mówimy o Mundkach, czy Jantzenach (a na to też będą chętni). 

Myślę, żeby dać podwójny pad na opka: THT/SMD. Zjeść ciastko i mieć ciastko 😉


Hał tu trol de trol?

Share this post


Link to post
Share on other sites

Dzięki uprzejmości W. Colburna z Pass Labs wpadł mi w ręce komplet PCB i tranów do Pearl 2 więc nie planuję kończyć tego projektu. Gdyby jednak byli jacyś chętni to dajcie znać w tym wątku, wówczas dokończę go dla was 🙂


Hał tu trol de trol?

Share this post


Link to post
Share on other sites

Join the conversation

You can post now and register later. If you have an account, sign in now to post with your account.
Note: Your post will require moderator approval before it will be visible.

Guest
Reply to this topic...

×   Pasted as rich text.   Restore formatting

  Only 75 emoji are allowed.

×   Your link has been automatically embedded.   Display as a link instead

×   Your previous content has been restored.   Clear editor

×   You cannot paste images directly. Upload or insert images from URL.


  • Recently Browsing   0 members

    No registered users viewing this page.

×
×
  • Create New...

Important Information

We have placed cookies on your device to help make this website better. You can adjust your cookie settings, otherwise we'll assume you're okay to continue.